NEWSFLASH: veiling

Een overzicht van opmerkelijke kunstwerken in deze veiling

Anto-Carte, Karel Appel, Bram Bogart, Evariste Carpentier, Gerardo Chavez, Emile Claus, Raoul De Keyser, Paul Delvaux, Wim Delvoye, Gustave De Smet, Léon De Smet, Anna De Weert, Marthe Donas, James Ensor, Henri Evenepoel, Jean-Michel Folon, Léonard Foujita, Modest Huys, Floris Jespers, Felix Labisse, Eugène Laermans, Georges Lemmen, Sol LeWitt, George Mathieu, Constantin Meunier, Jenny Montigny, Panamarenko, Constant Permeke, Grayson Perry, Roger Raveel, Léon Spilliaert, Edgard Tytgat, Philippe Vandenberg, Frits Van den Berghe, Charles II Van den Eycken, Rinus Van de Velde, Eugeen Van Mieghem, Théo Van Rysselberghe, Isidoor Verheyden, Henri-Victor Wolvens, Rik Wouters, Maurice Wyckaert

124. Jenny Montigny - Kinderen bij de wastobbe - Est. €80.000-100.000

Veiling


Galerij De Vuyst presenteert op 1 maart een prachtige selectie van meer dan 600 kunstwerken. Kunstliefhebbers kunnen hun hart ophalen bij het uitzonderlijke aanbod van schilderijen, sculpturen, tekeningen, grafiek, fotografie en zo meer. Variërend van Oude Meesters tot hedendaags werk: alles is te bewonderen op de tentoonstelling van 19 tot en met 26 februari.


Meesterwerken onder de hamer


De eyecatchers van de catalogus zijn enkele impressionistische parels van onder meer Théo Van Rysselberghe, Emile Claus, Georges Lemmen en Jenny Montigny. “’Lièvre et corbeau” is een karakteristiek Ensoriaans stilleven uit 1908, waarin de grootmeester een reeds gebruikte compositie uit 1883 upcyclet en voorziet van een vooruitstrevende esthetiek. Van Rik Wouters is er een belangrijke aquarel getiteld “Vrouw in ’t roze, woud”  uit 1914, dat door zijn fauvistische kleurgebruik en expressieve penseelvoering bijzonder modern aanvoelt.

86. James Ensor - Lièvre et corbeau - Est. €220.000-300.000

Experimenteel stilleven


“Lièvre et corbeau”, de haas en de kraai : een titel die leest als een parabel. Hier afgebeeld is echter een stilleven. Een genre dat niet bepaald bekend staat om zijn narratieve of diepzinnige eigenschappen. Maar wat voorkomt uit het penseel van James Ensor, is nooit wat het op het eerste zicht lijkt.

Het stilleven is voor de schilder het uitgelezen genre om te experimenteren met artistieke vernieuwing. Een eer die dit onderwerp zelden toebedeeld is, behalve in de korte periode rond 1900 door kunstenaars als Vincent Van Gogh of Paul Cézanne. Ook Ensor gebruikt het genre om het hoofd te bieden aan nieuwe picturale uitdagingen en hij deed dit vol overgave. Immers, ongeveer een derde van zijn oeuvre bestaat uit stillevens.

“Lièvre et corbeau” uit 1908 is een herwerking van een eerder schilderij uit 1883. Een coloristisch experiment dat volstrekt origineel is en ongezien in zijn tijd, zo zegt Ensor. De kunstenaar houdt ervan om eenzelfde compositie na geruime tijd te hernemen, in dit geval maar liefst 25 jaar later. Net zoals in het schilderij van 1883, zoekt de kunstenaar in dit werk uit 1908 naar manieren van esthetische vernieuwing.

Kijk naar het perspectief, het kleurgebruik, de penseelvoering. In het werk uit 1883 zet Ensor zich af tegen het academisme uit die tijd. Nu, in 1908, kiest hij rechtuit voor avant-garde. De tafel heeft zich volledig aangepast aan de tweedimensionaliteit van het canvas. De dieptewerking is abstract. Ze wordt niet bepaald door lijnvoering, maar door de meesterlijke afwisseling van licht- en donkerpartijen, uitgevoerd met bruuske halen van de verfborstel in een variatie van aardse tonen. Het scharlakenrood krijgt alle aandacht en suggereert een rijkheid in het interieur. Felblauwe toetsen zijn subtiel verspreid over het werk en brengen het geheel tot evenwicht. Ensor voorspelt met dit stilleven het expressionisme, dat in ons land pas jaren later zijn intrede zal doen.

Belgisch modernisme


De veiling brengt een indrukwekkende verzameling van stijlen samen, van de expressieve kleuren in het “Uitbundig boeket met witte lelies” (1925) van Léon De Smet, het symbolisme van Anto-Carte in “Jeune pêcheur”, tot de art deco van Floris Jespers in “De drie Gratiën – La cuisine” (1926). Ook het surrealisme is niet te missen, met onder meer “La naissance de Vénus”, een volledig uitgewerkte aquareltekening uit 1952 van Paul Delvaux.

173. Floris Jespers - De Drie Gratiën / La cuisine (1926) - Est. €80.000-120.000

Gracieus aan de haard


Kunstenaars, schrijvers en de beau monde troepten in de bruisende jaren 1920 samen rond de Brusselse galerie Le Centaure, indertijd het epicentrum voor alles wat rook naar avant-garde. Zo ook Floris Jespers. De schilder maakte hier kennis met onder meer het werk van de vroege kubisten, zoals de Duitse Heinrich Campendonck en de Franse Fernand Léger, maar ook met het surrealisme van René Magritte. De vormelijke vrijheden van deze stromingen deden hun intrede in het schilderwerk van Jespers, en zijn oeuvre zal een artistiek hoogtepunt kennen in deze Centaure-periode (1926-1930).

Floris Jespers toont in “De Drie Gratiën” (1926) een huiselijk tableau met drie vrouwen in een interieur. Hun gratie is minimaal, bijna verstild. Een enkele zwierige armbeweging, een voet die galant uitgezet wordt en de subtiele uitwisseling van blikken creëren een gespannen dynamiek die wijst op een complexe driehoeksverhouding. De Drie Gratiën kenmerken zich doorgaans door hun innige verstrengeling in een soepele dans. Maar het toe-eigenen van stijlen en thema’s is een kolfje naar de hand van Floris Jespers. Hij weet deze klassieke iconografie in een volstrekt originele vormentaal uit te beelden.

De vrouwen leggen met hun volume een duidelijke aanwezigheid op. Ze zijn massief en onbewogen. Hun lichamen zijn weergegeven in metalige kleuren, die contrasteren met de grafische achtergrond in grisaille. Het lichaam van de naakte vrouw brengt licht in de compositie. Ze is wit, als een marmeren standbeeld, en kijkt ons direct aan. De dame links draagt een modieuze jurk en krijgt een misprijzende blik van de derde, die vooraan buiten de schijnwerpers valt. Hier is meer aan de hand, maar Jespers kiest bewust voor een enigmatische voorstelling waarin hij slechts enkele elementen biedt. Een praktijk die hij in deze tijd regelmatig toepast.

De Drie Gratiën zijn drie zussen, in de Romeinse mythologie de dochters van Bacchus en Venus. Ze staan voor schoonheid, vreugde en geluk en personifiëren de fundamenten van de menselijke levensvreugde. Bevalligheid en souplesse zijn hun kenmerken. Jespers daarentegen kiest ervoor om zijn vrouwen afstandelijk af te beelden. Ze zijn in hun eigen wereld gekeerd: een wereld die bepaald wordt door huis en haard.

587. Henk Visch - Night Life (2010) - Est. €70.000-90.000

Abstract & conceptueel

Wie abstracte en conceptuele kunst waardeert, kan zich laten inspireren door het explosieve schilderij “Mensonges habités” van George Mathieu of het color block-schilderij van Heimo Zobernig. Sol LeWitt is all over the place met de ruimtevullende gouache “Squiggly brushstrokes” uit 1996. Ook niet te missen zijn meerdere werken van Pierre Alechinsky, en een collage van Karel Appel.

 

Hedendaagse sculpturen


Kijk uit voor “Night life”: deze 3,5 meter hoge sculptuur is een imponerend silhouet in aluminium van Henk Visch. Er zijn meerdere sculpturen van Jean-Michel Folon, een enigmatische assemblage in hout en metaal van Berlinde De Bruyckere, uitvindingen van Panamarenko en zo meer.

490. Sol LeWitt - Squiggly brushstrokes (1996) - Est. €150.000-200.000

Schilderfeest


De kunstwerken van Sol LeWitt staan bekend om hun misleidende eenvoud. Als een van de meest invloedrijke Amerikaanse kunstenaars van zijn tijd, wordt hij gezien als een spilfiguur in de ontwikkeling van de conceptuele en minimalistische stromingen van de jaren 1960 en 1970. Hij herleid zijn composities tot een geometrisch minimum, bestaande uit de meest elementaire vormen, uit verschillende soorten lijnen en uit primaire kleuren.

De reeks “Squiggly brushstrokes” markeren een ommezwaai in het artistieke pad van LeWitt. Ze overbruggen het initiële conceptuele discours van de kunstenaar, dat bestaat uit een systeem van richtlijnen, met een meer intuïtieve kunstvorm. LeWitt verlaat de vooraf bepalende, geometrische logica, en ontwikkelt een reeks waarin hij de fysieke daad van het schilderen omarmt. Spontaneïteit en expressie vullen de compositie, en het plezier dat met de daad van het schilderen gepaard gaat reflecteert op de omliggende ruimte.

De “Squiggly brushstrokes” kronkelen met vibrerende lijnen in gedurfde kleuren. Naast de primaire tonen geel, rood en blauw, wordt het palet aangevuld met subtieler grijs, oker en bordeaux. Het is een organisch geheel dat verbaast door zijn vitaliteit. De compositie toont LeWitts meesterlijke beheersing van de gouacheverf, die hem in staat stelt om in één vloeiende beweging de materie aan te brengen en zo ten volle van zijn artistieke vrijheid te genieten.